https://www.cyfrowaetnografia.pl/files/original/429452a96c5a4a248330bc8cb7600536.pdf ff7ddbd5670d13d89aec452714d40e94 Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Title A name given to the resource Lud Publisher An entity responsible for making the resource available Polskie Towarzystwo Ludoznawcze Rights Information about rights held in and over the resource Licencja PTL Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource pdf Language A language of the resource pol Type The nature or genre of the resource czasopismo Text A resource consisting primarily of words for reading. Examples include books, letters, dissertations, poems, newspapers, articles, archives of mailing lists. Note that facsimiles or images of texts are still of the genre Text. Dublin Core The Dublin Core metadata element set is common to all Omeka records, including items, files, and collections. For more information see, http://dublincore.org/documents/dces/. Relation A related resource oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:4821 Date A point or period of time associated with an event in the lifecycle of the resource 1965 Identifier An unambiguous reference to the resource within a given context oai:cyfrowaetnografia.pl:4475 Title A name given to the resource Kronika/ Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1965 t.19 z.3 Description An account of the resource Polska Sztuka Ludowa 1965 t.19, z.3; s,177 Language A language of the resource pol. Publisher An entity responsible for making the resource available Instytut Sztuki PAN Format The file format, physical medium, or dimensions of the resource application/pdf PDF Text Text capture metadata for PDF documents Text K R O N za D n i Twórczości L u d o w e j Opol­ szczyzny organizowane są od sied­ m i u lat przez Muzeum Ś l ą s k a Opol­ skiego w Opolu oraz Wydz. K u l t . W R N . W r o k u b i e ż ą c y m na uro­ czyste ich z a k o ń c z e n i e w d n i u 4 kwietnia złożyły się, podobnie jak w latach u b i e g ł y c h , pokazy ś l ą ­ skich l u d o w y c h o b r z ę d ó w wiosen­ n y c h : chodzenie z gaikiem, z n i e d ź ­ wiedziem, topienie Marzanny, a t a k ­ że k o n k u r s y ludowych kapel, ś p i e ­ w a k ó w i g a w ę d z i a r z y oraz p o c h ó d ulicami miasta. O d b y ł się r ó w n i e ż k o n k u r s w y k o n y w a n i a pisanek, roz­ strzygnięcie k o n k u r s u na s z t u k ę l u ­ d o w ą oraz — na z a m k n i ę c i e i m ­ prezy •— koncert l a u r e a t ó w p o ł ą ­ czony z ogłoszeniem w y n i k ó w wszy­ stkich k o n k u r s ó w . Opolska impreza rozrasta się w y r a ź n i e i poziom jej w porównaniu z latami ubiegłymi znacznie się podniósł. W ostatnim konkursie uczestniczyło ponad 200 osób, w t y m ok. 90 pisankarzy. S p o ś r ó d e k s p o n a t ó w plastyki l u ­ dowej do najbardziej interesują­ cych n a l e ż a ł y pisanki, z a r ó w n o ś l ą ­ skie skrobane „ k r a s z o n k i " , j a k w y ­ konywane t e c h n i k ą b a t i k o w ą przez repatriantów z terenów Litwy, Bia­ ł o r u s i i U k r a i n y . Większość pisanek zdobiona b y ł a m o t y w a m i t r a d y c y j ­ n y m i , nawet w w y p a d k u gdy w y ­ konawcami b y l i ludzie młodzi. Zespoły o b r z ę d o w e ze wsi Raszowa, pow. Opole i R e ń s k a , pow. Koźle r e p r e z e n t o w a ł y b. i n t e r e s u j ą ­ ce s ł o m i a n e k u k ł y „ n i e d ź w i e d z i " . Na pokazie sztuki ludowej w y r ó ż ­ niły się ponadto p a j ą k i kuliste i krystaliczne. B y ł y one r e k o n s t r u k ­ cjami t r a d y c y j n y c h f o r m zapomnia­ n y c h od około 30 lat. Pokazano też zabytkowe fragmenty s t r o j ó w k o ­ biecych. Hafty w s p ó ł c z e s n e — na serwetkach i fartuszkach, chociaż wzorowane na tradycyjnych, b y ł y nieciekawe. Podobnie nieliczne eks­ ponaty z zakresu rzeźby i malar­ stwa r e p r e z e n t o w a ł y b. p r z e c i ę t n y poziom twórczości amatorskiej. * 11 kwietnia, w Niedzielę Palmo­ w ą , odbyło się w Rabce rozstrzyg­ n i ę c i e k o n k u r s u na palmy w i e l k a ­ nocne, ogłoszonego przez Muzeum i m . Orkana w Rabce i Wydz. K u l t . W R N w K r a k o w i e . Na konkurs zgłoszono ogółem 150 palm. Przy­ znano 11 pierwszych i 24 drugie nagrody. Zainteresowanie k o n k u r ­ sem ze strony ludności Rabki i wsi okolicznych było duże, a poziom e k s p o n a t ó w dobry i w y r ó w n a n y . * W y s t a w ę pn. „ K u l t u r a wsi d o l ­ n o ś l ą s k i e j 1945—1965" zorganizowa­ ło w swych salach Muzeum Etno­ graficzne we W r o c ł a w i u . Wystawa czynna była w maju. Problematyka jej dotyczyła przemian k u l t u r o w y c h na wsi d o l n o ś l ą s k i e j , jakie d o k o n a ł y się tam w w y n i k u zderzenia się na t y m terenie o d r ę b n y c h k u l t u r l u ­ dowych p r z e s i e d l e ń c ó w i r e l i k t ó w dawnej k u l t u r y miejscowej. Całość eksponowanego m a t e r i a ł u zgrupowano w trzech częściach. I okres IV - V I K A 1965 Pierwsza o b e j m o w a ł a wybrane eks­ ponaty tradycyjnej k u l t u r y m i e j ­ scowej. Pokazano meble X I X - w i e c z ne: szafy, kredensy, skrzynie. T a k ż e drobne przedmioty zdobione, j a k formy do m a s ł a , kosze ze słomy do chleba, n a r z ę d z i a tkackie i rolnicze. Część druga u k a z y w a ł a typowe przedmioty przywiezione ze sobą przez p r z e s i e d l e ń c ó w , w u k ł a d z i e o d p o w i a d a j ą c y m poszczególnym g r u ­ pom regionalnym. Reprezentowani Dyli repatrianci z Wileńszczyzny, okolic L w o w a i S t a n i s ł a w o w a , Gro­ dna oraz reemigranci z J u g o s ł a w i i i Rumunii, n a s t ę p n i e n a s i e d l e ń c y z tzw. Polski centralnej (Wieluńskie, C z ę s t o c h o w s k i e , Kieleckie, K r a k o w ­ skie i Rzeszowskie). W ś r ó d ekspo­ n a t ó w p r z e w a ż a ł y t u t k a n i n y i frag­ menty s t r o j ó w oraz meble, przede wszystkim skrzynie; w grupie r u ­ m u ń s k i e j s p r z ę t y pasterskie. Część trzecia o b r a z o w a ł a k u l t u r ę dzisiejszą wsi d o l n o ś l ą s k i e j . Z i l u ­ strowana została jej urbanizacja i przemieszanie tradycji regionalnych, r Jako n a j w y r a ź n i e j zachowane re(' l i k t y dawnej k u l t u r y ludowej po| kazano p l a s t y k ę o b r z ę d o w ą : prze­ brania i maski „ h e r o d ó w " , pisanki i palmy wielkanocne. Wystawa posiada katalog opra­ cowany przez M a g d a l e n ę Roztwor o w s k ą . Zawiera on obszerny a r t y ­ k u ł w p r o w a d z a j ą c y oraz zestawienie w a ż n i e j s z y c h pozycji bibliograficz­ nych. „Kultura Wsi Dolnośląskiej. 1945—1965". Przewodnik po wysta­ wie. Muzeum Etnograficzne we W r o c ł a w i u , W r o c ł a w 1965, s. 48 nlb. ilustr. w tekście. * 15 maja otwarta została w M u ­ zeum Ziemi Ż y w i e c k i e j w Ż y w c u wystawa pn. „ S z t u k a ludowa Ż y ­ wiecczyzny i możliwości jej roz­ w o j u " . Organizatorami wystawy b y l i Muzeum oraz Wydz. K u l t . W R N w Krakowie. Wystawa pokazywała eksponaty z zakresu tradycyjnej twórczości ludowej regionu oraz możliwości jej adaptacji. W ś r ó d e k s p o n a t ó w pierwszej czę­ ści wystawy z w r a c a ł y u w a g ę rzeźby Jana Ficonia, nowo odkrytego r z e ź ­ biarza, ur. w 1933 r. Są to nie­ w i e l k i e drewniane postacie lub g ł o ­ wy, p r z e d s t a w i a j ą c e ludzi wiejskich. Pokazano też rzeźby Englerta, Boczka, Kowalczyka oraz ł a d n y zestaw tradycyjnych zabawek ż y w i e c k i c h : k o n i k i , ptaszki, taczki. W ś r ó d adap­ tacji z n a l a z ł y się p u d e ł k a ryzowa­ ne i malowane na w z ó r zabawek. Wyroby drewniane reprezento­ w a ł a bednarka: konewki, „gielety" na m a s ł o ( n i e k t ó r e zdobione w y p a ­ laniem), łyżniki oraz zestaw meblo­ w y : stolik i zydle. Pokazano też barwne wieńce k w i a t ó w sztucznych. Wycinanki, j a ­ kie znalazły się na wystawie, m i a ł y być p r z y k ł a d e m rozbudowania f o r m s ł u ż ą c y c h do ozdoby gwiazd k o l ę d ­ niczych. Eksperyment ten trudno jednak u z n a ć za udany. Dział przed­ s t a w i a j ą c y możliwości adaptacyjne sztuki ludowej w tkaninie, meblar­ stwie i p a m i ą t k a r s t w i e zawierał eksponaty p r z e w a ż n i e mierne i po­ zbawione w a r t o ś c i z a r ó w n o etno­ graficznych, jak artystycznych. * W czasie obchodzonych w maju D n i O ś w i a t y , K s i ą ż k i i Prasy M u ­ zeum w L u b l i n i e przy w s p ó ł p r a c y Wydz. K u l t . W R N w B i a ł e j Pod­ laskiej, P u ł a w a c h , B i ł g o r a j u i C h e ł ­ mie Lubelskim zorganizowało w tych miastach w y s t a w y w s p ó ł c z e s ­ nej sztuki ludowej poszczególnych p o w i a t ó w . Pokazano m . i n . t k a n i n y , fragmenty stroju, plecionkarstwo, c e r a m i k ę , rzeźbę i w y c i n a n k i . * 5 czerwca odbył się w Z a l i p i u konkurs malowania d o m ó w i w n ę t r z izb, zorganizowany przez Wydz. K u l t . W R N w K r a k o w i e . Uczestni­ czyło w n i m 36 malarek z Zalipia i okolicznych w s i : K u z i , Ś w i e b o ­ dzina, Niwek. Wszystkie m a l a r k i zo­ stały nagrodzone. Obok nazwisk znanych w y s t ą p i ł y nowe, w ś r ó d k t ó ­ rych w y r ó ż n i ł a s!ę zwłaszcza Stefa­ nia Ł ą c z y ń s k a . W y s t a w ę pn. „Dziś b i a ł o s t o c k i e j sztuki ludowej" z o r g a n i z o w a ł o w S u w a ł k a c h miejscowe muzeum re­ gionalne wraz z b i a ł o s t o c k i m od­ działem Cepelii. Pokazano t k a n i n y dekoracyjne (dwuosnowowe i w i e lonicielnicowe), plecionki ze słomy i korzeni, naczynia d ł u b a n e w dre­ wnie (ich tradycyjne f o r m y zapom­ niane od lat kilkudziesięciu Cepelia stara się obecnie r e a k t y w o w a ć ) , p i ­ sanki, palmy, rzeźbę i c e r a m i k ę . * W y s t a w ę pn. „Leon K u d ł a — wystawa p o ś m i e r t n a " zorganizowa­ ły w czerwcu i lipcu w Warszawie (w sali Kordegardy) ZPAP, P a ń ­ stwowe Muzeum Etnograficzne i C B W A . Pokazano 80 r z e ź b K u d ł y p o c h o d z ą c y c h ze z b i o r ó w muzeal­ nych i p r y w a t n y c h . Z n a l a z ł y się na niej wszystkie najcenniejsze prace K u d ł y , o b r a z u j ą c e c a ł o k s z t a ł t jego twórczości, a także autentyczny warsztat artysty wraz z kompletem d ł u t i n a r z ę d z i oraz k i l k a figur do­ piero zaczętych, o b r a z u j ą c y c h p r o ­ ces powstawania rzeźb. E k s p o z y c j ę wystawy z a p r o j e k t o w a ł Jerzy Star­ czewski. W y s t a w ę i katalog zawie­ r a j ą c y a r t y k u ł w s t ę p n y , spis eks­ p o n a t ó w oraz ilustracje o p r a c o w a ł doc. dr Józef Grabowski. „Leon K u d ł a — wystawa po­ ś m i e r t n a " , czerwiec — lipiec 1965, Warszawa 1965, s. nlb. 32, i l . 16. Muzeum Ś l ą s k a Opolskiego w Opolu z o r g a n i z o w a ł o przy pomocy krakowskiego Muzeum Etnograficz­ nego w y s t a w ę polskiej zabawki l u ­ dowej. O t w a r t a b y ł a ona w m a j u i czerwcu w salach Muzeum Opol­ skiego. Najliczniej reprezentowane były zabawki z t e r e n ó w p o ł u d n i o wowschodnich oraz w o j . k r a k o w ­ skiego i samego K r a k o w a . 177 �